Pilav Günlüğü
Domates Soslu Pilav
Domates soslu pilav, sade beyaz pilavın en pratik alternatifidir. Yanına et de gider, tavuk da, yoğurt da. Kırmızı rengi sofrada hemen fark edilir. Tarif kolay görünür ama iki yerde takılan çok olur: pilav ya lapa olur ya da domatesin suyu yüzünden diplerde yapışma başlar. Aşağıda oranları, pişirme sırasını ve sık yapılan hataları adım adım anlatıyorum. Temel pilav tarifini biliyorsanız burada anlatılanların çoğu size tanıdık gelecek; fark, sıvının bir kısmının domatesten gelmesi.
Malzeme Oranları ve Doğru Pirinç
Domates pilav için en güvenli seçim baldo ya da osmancık pirinçtir. Baldo iri tanelidir, domatesin asidine karşı dağılmaz. Pilavlık pirinç seçimi konusunda daha ayrıntılı bilgiye ihtiyacınız varsa sitedeki ilgili yazıya bakabilirsiniz.
4 kişilik ölçü:
- 2 çay bardağı baldo pirinç
- 2 orta boy olgun domates (rendelenmiş) ya da 1 yemek kaşığı domates salçası
- 3 çay bardağı sıcak su veya et/tavuk suyu
- 2 yemek kaşığı tereyağı + 1 yemek kaşığı sıvı yağ
- 1 küçük soğan (isteğe bağlı, ince kıyılmış)
- 1 tatlı kaşığı tuz, 1 çay kaşığı şeker
- İsterseniz yarım yeşil biber
Sıvı hesabında kritik nokta şu: domatesin suyu da sıvıya dahildir. Rendelenmiş domates kullanıyorsanız suyu 3 bardaktan 2,5 bardağa düşürün. Salça kullanıyorsanız 3 bardak kalabilir.
| Kullanılan domates |
Pirinç |
Eklenecek su |
| 2 rende domates |
2 bardak |
2,5 bardak |
| 1 kaşık salça |
2 bardak |
3 bardak |
| 1 rende domates + yarım kaşık salça |
2 bardak |
2,75 bardak |
Pirinci hazırlama
- Pirinci ılık tuzlu suda 20 dakika bekletin. Nişasta çözülür.
- Süzgeçte suyu berraklaşana kadar durulayın.
- Süzgeçte 5 dakika bekletip fazla suyu akıtın. Islak pirinç yağda cızlar.
Domates Sosunu Kavurmak
Bu aşama tarifin lezzet merkezi. Acele edilirse pilavda çiğ domates kokusu kalır.
- Tencerede sıvı yağı ısıtın. Soğanı pembeleşene kadar çevirin.
- Salça varsa şimdi ekleyin, 1 dakika kavurun. Kokusu açılsın.
- Rendelenmiş domatesi dökün. Orta ateşte suyunu çekene kadar pişirin. 5-7 dakika sürer.
- Sosun kenarında yağ göründüğünde hazır demektir.
- Şekeri ekleyin. Domatesin ekşiliğini dengeler, rengi de canlanır.
Sos koyulaşmadan pirinci eklemeyin. Sulu sosun içine giren pirinç, dışarıdan pişip içi çiğ kalır.
Pirinci ekleme
- Süzülmüş pirinci sosun üstüne dökün.
- Tereyağını ekleyin, 2-3 dakika kısık ateşte çevirin.
- Taneler yağı çekip şeffaflaşmaya başlasın.
- Karıştırırken kaşığı bastırmayın. Tahta kaşık ya da spatula kullanın.
Pişirme ve Demlendirme
Sıcak suyu tek seferde ekleyin. Soğuk su tane yapısını bozar.
- Suyu ekleyip tuzu atın. Bir kez karıştırın, sonra elinizi çekin.
- Kapağı kapatmadan yüksek ateşte kaynatın.
- Su seviyesi pirincin hizasına indiğinde ateşi en kısığa alın.
- Kapağı kapatın. 10-12 dakika pişirin.
- Ocağı kapatın. Kapak ile tencere arasına temiz bir bez koyun.
- 15 dakika demlendirin. Bu süre kısaltılmaz.
Demlenme bittikten sonra pilavı çatalla ya da geniş kaşıkla alttan üste doğru havalandırın. Bastırarak karıştırmak taneleri ezer.
Domatesli pilavlarda dip tutma riski sade pilavdan yüksektir. Şekerli sos tencere dibine yapışır. Kalın tabanlı tencere ya da granit yüzey işi kolaylaştırır.
Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri
Pilav lapa olduysa
- Kapağı açın, kısık ateşte 3-4 dakika buharını atın.
- Bir daha karıştırmayın, sadece bekletin.
- Sonraki denemede suyu yarım bardak azaltın.
Taneler diri kaldıysa
- Yarım çay bardağı kaynar su gezdirin.
- Kapağı kapatıp 8 dakika daha kısık ateşte bekletin.
Renk soluk kaldıysa
- Domates yeterince kavrulmamış olabilir.
- Salçayı yağda açmayı deneyin; renk daha doygun olur.
- Bir tutam tatlı kırmızı biber sosun içine eklenebilir.
Ekşi tat baskınsa
- Şeker miktarını çay kaşığı yarımına kadar artırın.
- Demlenirken üzerine küçük bir parça tereyağı koyun.
Varyasyonlar ve Yanına Ne Gider
Domates pilav tek başına da yenir ama birkaç dokunuşla farklı bir tabağa dönüşür.
- Bezelyeli: Suyla birlikte yarım bardak haşlanmış bezelye ekleyin.
- Şehriyeli: Pirinçten önce 2 kaşık şehriyeyi tereyağında kızartın.
- Baharatlı: Kimyon ve kuru nane demlenme öncesi e