Mercimek Pilavi

Mercimek pilavı, mutfakta elde ne varsa onunla doyurucu bir şey çıkarmanın en pratik yolu. Temeli basit: bulgur ya da pirinç, üzerine haşlanmış mercimek, bol soğan ve iyi bir yağ. Etsiz olduğu için hafif sanılır ama protein ve lif dengesi sayesinde tek başına akşam yemeği olur. Aşağıda kırmızı ve yeşil mercimekle iki farklı yaklaşımı, oranları ve en sık yapılan hataları sırayla anlatıyorum.

Hangi Mercimek, Hangi Tahıl?

İlk karar burada veriliyor. Mercimeğin türü, pilavın dokusunu tamamen değiştirir.

• Kırmızı mercimek: Çabuk dağılır, 8-10 dakikada yumuşar. Tanesi belli olmaz, pilava kremalı bir doku ve tatlı bir tat verir. Bulgurla en iyi eşleşen tür.
• Yeşil mercimek: Tanesi diri kalır, 25-30 dakika haşlama ister. Pirinçle yapılan mercimek pilavı için daha uygun. Görüntü daha "taneli" olur.
• Sarı mercimek: Kırmızıya benzer ama biraz daha diri. Bulamazsanız kırmızının yerine geçer.

Tahıl tarafında iki seçenek var. Pilavlık bulgur (kalın çekim) kullanırsanız işlem hızlanır, tane tane bir sonuç alırsınız. Köftelik ince bulgur bu tarifte lapa yapar; onu kışır gibi salata tarzı işlerde saklayın. Pirinçle çalışacaksanız baldo ya da osmancık iyi sonuç verir; pirinç seçimi konusunda sitedeki ayrıntılı anlatımdan faydalanabilirsiniz.

Oran tablosu

Mercimeğin haşlama suyunu dökmeyin. Hem rengi hem tadı orada. Sıvı miktarını hesaplarken bu suyu ölçüye dahil edin.

Adım Adım Bulgurlu Mercimek Pilavı

1. Kırmızı mercimeği yıkayın. 2 bardak suyla, kapağı yarı açık şekilde 8-10 dakika haşlayın. Tam dağılmasın, hafif diri kalsın.
2. Soğanları küçük küçük doğrayın. Geniş bir tencerede yağla, kısık ateşte 8-10 dakika kavurun. Amaç pembeleşmek değil, hafif karamelize olmak.
3. İsterseniz 1 kaşık domates salçası ekleyip 1 dakika daha kavurun. Salçanın ham kokusu geçmeli.
4. Bulguru ekleyin, 2 dakika karıştırarak yağı çekmesini bekleyin.
5. Haşlanmış mercimeği suyuyla birlikte dökün. Toplam sıvı bulgurun 1,5-1,7 katı olsun. Tuz, karabiber, kimyon ekleyin.
6. Kaynayınca ateşi en kısığa alın, kapağı kapatın. 12-15 dakika pişirin. Bu sürede karıştırmayın.
7. Ateşten alın. Kapağın altına temiz bir bez koyup 15 dakika dinlendirin. Sonra çatalla havalandırın.

Dinlendirme adımı isteğe bağlı değil. Bulgur bu sürede içindeki nemi eşitler. Doğrudan servis edilen pilav ortası ıslak, kenarı kuru olur.

Pirinçli Versiyon ve Farkları

Pirinçle yapılan mercimek pilavı biraz daha resmi bir sofra işi. Yeşil mercimeği ayrı haşlayıp süzüyorsunuz, çünkü pirinç mercimeğin bulanık suyunu sevmez.

• Pirinci ılık tuzlu suda 20 dakika bekletip yıkayın, süzün.
• Yeşil mercimeği tuzsuz suda 25 dakika haşlayın, süzün. Tuzu erken atmak kabuğu sertleştirir.
• Soğanı yağda kavurun, pirinci ekleyip taneler şeffaflaşana kadar çevirin.
• Sıcak su veya et suyunu ekleyin, tuzlayın. Kaynayınca mercimeği katın.
• Su seviyesi pirinçle aynı hizaya gelince kısık ateşe alıp 12 dakika pişirin, 15 dakika dinlendirin.

Beyaz pilav yapımında öğrendiğiniz demleme mantığı burada da aynı. Fark yalnızca mercimeğin ne zaman girdiği. Erken atarsanız dağılır, geç atarsanız çiğ kalır.

Sık Yapılan Hatalar

• Mercimeği tahılla aynı anda pişirmek: Pişme süreleri farklı. Ayrı haşlamak zorunlu.
• Soğanı az kavurmak: Bu pilavın tadı soğandan gelir. 8 dakikanın altına inmeyin.
• Fazla su: Bulgur suyu hızlı çeker. Emin değilseniz eksik koyun; gerekirse 2 kaşık sıcak su eklersiniz.
• Yanlış bulgur: İnce bulgur bu tarifte çamurlaşır.
• Kapağı sık açmak: Buhar kaçar, üst taneler çiğ kalır.

Zenginleştirme fikirleri

• Kavurmanın sonuna doğranmış yeşil biber ve bir tutam pul biber.
• Servis öncesi bol maydanoz, taze nane, üzerine limon.
• Tereyağında kızdırılmış kuru nane veya pul biberi üstüne gezdirmek. Pilav üstü kaplama mantığının en kolay hali.
• Yanına sarımsaklı yoğurt, turşu ve dilimlenmiş soğan.

Mercimek pilavı ertesi gün de iyidir; buzdolabında iki gün rahat durur, üzerine bir kaşık su serpip kapaklı olarak ısıtmak yeterli. Domates soslu pilav ya da semizotlu versiyonlar gibi bu tarif de aslında bir kalıp: so